Ông Trump tuyên bố đã đàm phán với Iran, dọa tấn công các nhà máy điện

Chào buổi sáng. Hôm nay là thứ Tư, ngày 15/07/2026. Dưới đây là bản tin điểm nhanh thị trường và các diễn biến đáng chú ý. Điểm nóng trong ngày 1) Tổng thống Mỹ Donald Trump đăng tải thông điệp cho rằng thanh khoản trên thị trường dầu mỏ "chưa bao giờ dồi dào đến thế". Ông cho biết sẽ bãi bỏ yêu cầu thu "20% phí bồi thường cho Mỹ" và thay bằng các thỏa thuận thương mại, đầu tư giữa các nước Vùng Vịnh và Mỹ. 2) Truyền thông Iran đưa tin ngày 14/07, ông Rezaei — cố vấn quân sự của Lãnh tụ Tối cao Iran Mojtaba Khamenei — tuyên bố "bản ghi nhớ hiểu biết Iran–Mỹ không còn tồn tại; kẻ thù đã chính thức bước vào trạng thái chiến tranh". 3) Theo Mysteel, một nhà máy lớn tại Ninh Hạ đang bảo dưỡng 8 lò hồ quang chìm ferrosilicon 45.000 kVA, ước tính làm giảm sản lượng 1.200–1.300 tấn/ngày. 4) Một mỏ than mới tại huyện Thấm Nguyên (Qinyuan), thành phố Trường Trị (Changzhi) đã khôi phục sản xuất với công suất được phê duyệt 2,1 triệu tấn, sản phẩm là than cốc gầy ít lưu huỳnh. 5) CPI lõi của Mỹ tháng 6 (không điều chỉnh theo mùa) tăng 2,6% so với cùng kỳ, thấp hơn kỳ vọng 2,8%. CPI lõi theo tháng ghi nhận 0%, mức thấp nhất kể từ 01/2021, thấp hơn dự báo 0,2%. 6) Ông Trump nói Mỹ đã có các cuộc trao đổi với Iran và cảnh báo có thể tấn công các nhà máy điện. Vĩ mô – chính sách 1) Ông Trump tiếp tục viết về tình hình eo biển Hormuz: tuyến đường "mở cho mọi tàu thuyền trừ tàu từ Iran". Ông nói Mỹ sẽ áp đặt phong tỏa toàn diện nhưng chỉ nhắm vào tàu đi/đến cảng Iran hoặc chở hàng hóa liên quan đến Iran; đồng thời nhắc lại việc thay "phí bồi thường 20%" bằng các thỏa thuận thương mại và đầu tư với các nước vùng Vịnh. 2) Ngân hàng trung ương thông báo để duy trì thanh khoản hợp lý, Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc sẽ thực hiện nghiệp vụ mua lại kỳ hạn (outright repo) 1,4 nghìn tỷ NDT vào ngày 15/07/2026, đấu thầu lãi suất theo khối lượng cố định, trúng thầu đa giá; kỳ hạn 6 tháng (184 ngày), đáo hạn ngày 15/01/2027 (lùi nếu trùng ngày nghỉ). 3) Maersk đánh giá chuỗi cung ứng toàn cầu đang chịu các gián đoạn mang tính cấu trúc do địa chính trị, dịch chuyển dòng thương mại và yếu tố khí hậu. Khu vực Mỹ Latin đối mặt mức bất định cao hơn về chi phí, năng lực và độ tin cậy dịch vụ; hàng hóa nhạy cảm thời tiết và tuyến xuất khẩu có rủi ro lớn hơn. 4) Tổng cục Hải quan Trung Quốc: nửa đầu năm, tổng kim ngạch thương mại hàng hóa Trung–Mỹ đạt 2 nghìn tỷ NDT, chiếm 7,9% tổng kim ngạch ngoại thương của Trung Quốc; quý I giảm 18,7% và quý II tăng 13,7%. 5) Truyền thông Iran nhắc lại tuyên bố ngày 14/07 của ông Rezaei về việc bản ghi nhớ Iran–Mỹ không còn hiệu lực và "đối phương" đã bước vào trạng thái chiến tranh. 6) Ông Trump nói các đợt không kích nhằm vào Iran sẽ tiếp diễn "cho đến khi tôi nói đủ". Ông cho biết Mỹ đã đàm phán với Iran vào thứ Ba, thúc Iran đạt thỏa thuận; đồng thời nói các mục tiêu năng lượng của Iran sẽ để "tính sau cùng". 7) Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM): quân đội Mỹ đã nối lại phong tỏa đường biển đối với tàu đi/đến cảng và khu vực ven biển Iran từ 16:00 giờ miền Đông Mỹ (04:00 giờ Bắc Kinh ngày 15/07). Hiện có hơn 20 tàu Hải quân Mỹ và hàng trăm máy bay quân sự triển khai tại Trung Đông; lực lượng Mỹ duy trì cảnh giác cao và sẵn sàng hành động. 8) Axios dẫn nguồn quan chức Mỹ và Israel: trong cuộc gọi gần đây, ông Trump đề nghị Thủ tướng Israel Netanyahu bắt đầu rút lực lượng khỏi Syria và kêu gọi áp dụng cách tiếp cận tương tự tại Lebanon. Ông Trump cho rằng sự hiện diện của quân Israel ở Syria làm tăng căng thẳng khu vực và có thể dẫn tới leo thang, nói với ông Netanyahu: "Họ không muốn ông ở đó; ông nên tái triển khai." Diễn biến giá – thị trường phái sinh toàn cầu 1) Dầu thô Mỹ kỳ hạn tháng gần nhất tăng 2,16% lên 79,83 USD/thùng; Brent tăng 2,21% lên 85,14 USD/thùng. 2) Kim loại quý đồng loạt đi lên: vàng COMEX tăng 1,31% lên 4.058,30 USD/ounce; bạc COMEX tăng 1,84% lên 59,04 USD/ounce. 3) Kim loại cơ bản LME biến động trái chiều: thiếc +1,71% lên 53.500,0 USD/tấn; đồng +0,44% lên 13.600,0 USD/tấn; kẽm +0,36% lên 3.579,0 USD/tấn; nhôm -0,08% còn 3.167,0 USD/tấn; niken -0,10% còn 16.750,0 USD/tấn; chì -0,11% còn 1.866,5 USD/tấn. Thép – than – nguyên liệu công nghiệp 1) Mysteel: Tập đoàn Hebei Iron & Steel chốt giá silicomanganese tháng 7/2026 ở mức 5.950 NDT/tấn; tháng 6 là 5.980 NDT/tấn (tháng 7/2025: 5.850 NDT/tấn). Khối lượng mua: 15.400 tấn, không đổi so với tháng 6 (tháng 7/2025: 14.600 tấn). 2) Ngày 11–12/07, Bộ trưởng Sinh thái và Môi trường Hoàng Nhuận Thu (Huang Runqiu) khảo sát tại Ngân Xuyên, Thạch Chủy Sơn và Cố Nguyên (Ninh Hạ), tập trung vào công tác bảo vệ môi trường. Tại Khu công nghiệp Bình La (Pingluo) ở Thạch Chủy Sơn, ông kiểm tra hoạt động kiểm soát ô nhiễm không khí tại các doanh nghiệp liên quan đến luyện cốc, luyện hợp kim sắt và sản xuất carbon. 3) Liên đoàn Công nhân Hàng hải Australia cho biết người lao động và đại diện được bầu của BHP đã đàm phán tiền lương trong 5 giờ vào thứ Ba nhưng chưa đạt thỏa thuận. Vòng đàm phán tiếp theo dự kiến ngày 21/07. Công nhân BHP dự kiến tiếp tục đình công vào ngày 16/07. 4) Mysteel: một cơ sở lớn ở Ninh Hạ bảo dưỡng 8 lò ferrosilicon 45.000 kVA, làm giảm 1.200–1.300 tấn/ngày. Nguyên nhân chủ yếu do bảo dưỡng tổ máy phát điện kéo theo đại tu lò; chưa xác định thời điểm khởi động lại. 5) Mysteel dựa trên dữ liệu vệ tinh: giai đoạn 06–12/07/2026, tồn kho quặng sắt tại 7 cảng lớn ở Australia và Brazil đạt 14,199 triệu tấn, giảm 195.000 tấn so với tuần trước; tồn kho giảm nhẹ nhưng vẫn nằm ở vùng cao trong năm. 6) Mỏ than mới tại huyện Thấm Nguyên (Changzhi) khôi phục sản xuất với công suất 2,1 triệu tấn, khai thác than cốc gầy ít lưu huỳnh. Trong thời gian dừng mỏ, sản lượng than nguyên khai bị ảnh hưởng khoảng 350.000 tấn; hiện sản lượng khoảng 1.000 tấn/ngày, khó sớm trở lại mức bình thường. Sau đợt khôi phục này, toàn huyện có 2 mỏ hoạt động trở lại với tổng công suất được phê duyệt 3,6 triệu tấn; chưa có thông báo khôi phục thêm đối với các mỏ khác. Nông sản 1) Theo yêu cầu của cơ quan chức năng, để đáp ứng tốt hơn nhu cầu bông của doanh nghiệp dệt may, Công ty Quản lý Bông Dự trữ Nhà nước Trung Quốc sẽ tổ chức bán một phần bông dự trữ trung ương. Việc chào bán được thực hiện vào mỗi ngày làm việc theo quy định, bắt đầu từ 20/07/2026; khối lượng chào bán hằng ngày căn cứ điều kiện thị trường. Giá chào bán được xác định động theo thị trường, về nguyên tắc liên kết giá giao ngay bông trong nước và quốc tế theo tỷ trọng 50%–50%, điều chỉnh theo tuần. 2) USDA/FAS dự báo với diện tích gieo trồng tăng, sản lượng và xuất khẩu đậu tương Brazil niên vụ 2026/27 có thể lập kỷ lục. Sản lượng dự kiến 184 triệu tấn, năm thứ ba liên tiếp lập đỉnh, tăng 2,2% so với ước tính đã điều chỉnh của niên vụ 2025/26 là 180 triệu tấn. 3) Hiệp hội SEA Ấn Độ: nhập khẩu dầu cọ tháng 6 giảm khoảng 11% so với tháng trước còn 487.846 tấn; dầu đậu nành giảm 23% còn 380.815 tấn; dầu hướng dương giảm khoảng 18% còn 242.870 tấn. Tổng nhập khẩu dầu thực vật giảm 16% còn 1,15 triệu tấn. 4) Tổng cục Hải quan Trung Quốc: tháng 6/2026 nhập 5,03 triệu tấn dầu thực vật ăn được, so với 5 triệu tấn tháng 5. Lũy kế 6 tháng đầu 2026 nhập 34,28 triệu tấn, so với 31,86 triệu tấn cùng kỳ 2025. Nhập khẩu đậu tương 6 tháng đạt 50,154 triệu tấn; riêng tháng 6 nhập 13,547 triệu tấn, so với 11,791 triệu tấn tháng 5. 5) Trung tâm Thông tin Ngũ cốc & Dầu Trung Quốc: đến 10/07/2026, tồn kho thương mại 3 loại dầu ăn chính nhích lên 2,24 triệu tấn, tăng 60.000 tấn so với tuần trước và tăng 180.000 tấn so với tháng trước; giảm 40.000 tấn so với cùng kỳ năm trước; cao hơn 140.000 tấn so với mức trung bình 3 năm cùng kỳ. 6) Ủy ban châu Âu: tính đến 12/07, EU nhập dầu cọ niên vụ 2026/27 đạt 48.343 tấn (cùng kỳ năm trước 77.989 tấn); nhập đậu tương niên vụ 2026/27 đạt 208.550 tấn (cùng kỳ năm trước 534.565 tấn). 7) CONAB (Brazil) trong báo cáo dự báo tháng 7: sản lượng đậu tương vụ 2025/26 ước 180,568 triệu tấn, tăng 9,0875 triệu tấn (+5,3%) so với vụ trước; diện tích gieo trồng ước 48,6406 triệu ha, tăng 1,2945 triệu ha (+2,7%). 8) Anec (Brazil): xuất khẩu đậu tương, khô đậu tương và ngô trong tháng 7 dự kiến cao hơn ước tính trước đó. Riêng đậu tương dự kiến xuất 13,76 triệu tấn, tăng so với ước tính tuần trước 12,26 triệu tấn. Sau điều chỉnh, Anec kỳ vọng xuất khẩu đậu tương tăng 1,8 triệu tấn so với cùng kỳ năm trước. Năng lượng – hóa chất 1) Tổng cục Hải quan Trung Quốc: tháng 6/2026 nhập 5,92 triệu tấn cao su thiên nhiên và tổng hợp, so với 5,31 triệu tấn tháng 5. Lũy kế 6 tháng nhập 39,35 triệu tấn, thấp hơn 40,74 triệu tấn cùng kỳ 2025. 2) Longzhong Information: tính đến tuần kết thúc ngày 13/07, tồn kho thương mại benzene tại các mẫu cảng Giang Tô là 56.800 tấn, giảm 3.000 tấn so với tuần trước (-5,02%). Đây là tuần giảm thứ 20 liên tiếp, tổng mức giảm lũy kế vượt 70%; 56.800 tấn tiếp tục thiết lập mức thấp kỷ lục mới. Kim loại 1) Sàn Giao dịch Hàng hóa Kỳ hạn Quảng Châu: nâng mức tối đa chứng chỉ kho tiêu chuẩn tại điểm lưu trữ của Sichuan Tianhua Times Lithium Energy Co., Ltd. (số 99 Đại lộ Năng lượng Mới, Khu công nghiệp Ganmei, quận Đông Pha, thành phố Mi Sơn, Tứ Xuyên) từ 900 tấn lên 2.000 tấn. 2) Báo cáo việc làm hằng tuần ADP: trong 4 tuần kết thúc ngày 27/06/2026, khu vực tư nhân tăng trung bình 19.750 việc làm/tuần. 3) Báo cáo vị thế LME: tuần kết thúc 10/07/2026, các quỹ đầu tư nắm vị thế mua ròng 26.300 lô đồng LME, tăng 3.185 lô so với tuần trước. Vị thế mua tăng 2.771 lô, vị thế bán giảm 414 lô. 4) CPI lõi Mỹ tháng 6 (không điều chỉnh theo mùa) +2,6% so với cùng kỳ, dưới kỳ vọng 2,8%; theo tháng là 0%, thấp nhất từ 01/2021 (kỳ vọng 0,2%). CPI toàn phần tháng 6 (không điều chỉnh) +3,5% (trước đó 4,2%), thấp hơn kỳ vọng 3,8%; CPI điều chỉnh theo mùa theo tháng ghi nhận 0,4%, mức giảm mạnh nhất kể từ 04/2020. Góc nhìn thị trường 1) Căng thẳng Mỹ–Iran leo thang trở lại kéo giá dầu bật tăng mạnh. Nghiên cứu của Sinopec Futures cho rằng giá dầu đang ở giai đoạn phục hồi phần bù địa chính trị từ vùng thấp. So với giai đoạn đầu xung đột cuối tháng 2, đợt tăng này diễn ra trong bối cảnh "đệm" tồn kho thấp hơn, thị trường sản phẩm lọc dầu hạ nguồn chặt hơn và nhà đầu tư đã quen với mô hình "vừa đánh vừa đàm", khiến vùng hỗ trợ có thể vững hơn. Các điểm cần theo dõi gồm: (i) tốc độ khôi phục lưu thông qua eo biển; ngay cả khi có đột phá ngoại giao, tham chiếu mức bình quân 28 tàu/ngày sau khi ký bản ghi nhớ tháng 6 (chỉ bằng 22% trước chiến tranh) cho thấy quá trình phục hồi có thể theo hướng "từng bước"; trước đó quan chức IEA từng nói cần 6–8 tháng để trở lại bình thường. (ii) mức độ xung đột Mỹ–Iran; nếu ảnh hưởng thêm đến hạ tầng năng lượng của Iran, rủi ro tăng giá dầu sẽ lớn hơn. (iii) xác nhận bằng dữ liệu tồn kho; biến động tồn kho tiếp theo là chỉ báo quan trọng để đánh giá liệu khoảng cách cung–cầu có thực sự thu hẹp. Trong ngắn hạn, giá dầu được dự báo duy trì vững trong bối cảnh địa chính trị căng thẳng. 2) Thị trường lithium carbonate chưa quay lại chu kỳ tăng một chiều mà đang ở nhịp phục hồi giá theo giai đoạn. Báo cáo của Yong'an Futures cho biết sản lượng lithium carbonate theo tuần gần đây giảm, một số nhà sản xuất muối lithium tại Zimbabwe tạm dừng hoặc giảm công suất; cộng thêm kỳ vọng gián đoạn nhịp nhập quặng Zimbabwe khiến nguồn cung ngắn hạn thu hẹp nhẹ. Về tồn kho, sau khi hợp đồng 07 đáo hạn, áp lực chứng chỉ kho giảm một phần; lượng tồn kho "ẩn" phát sinh khi giá cao dần lộ diện và được thị trường hấp thụ. Động lực phục hồi đến từ gián đoạn nguồn cung, nhu cầu theo chu kỳ tăng và tồn kho giảm. Nếu gián đoạn tại nguồn quặng Zimbabwe kéo dài, nhà sản xuất muối lithium phục hồi chậm và nhu cầu mùa vụ cải thiện, cán cân cung–cầu có thể thắt chặt thêm, mở dư địa tăng. Mặt bằng hỗ trợ giá ngắn hạn đã vững hơn và thị trường có thể chuyển từ nhịp điều chỉnh sang trạng thái dao động trong vùng mạnh. Lịch dữ liệu – sự kiện đáng chú ý 1) TBA, 15/07: WBMS công bố điều kiện cung–cầu thị trường kim loại tháng 5. 2) 10:00 ngày 15/07: Văn phòng Thông tin Quốc vụ viện họp báo về tình hình vận hành kinh tế quốc dân. 3) 02:00 ngày 16/07: Fed công bố Beige Book về điều kiện kinh tế.