Cổ phiếu ngân hàng châu Âu lao dốc khi lợi suất trái phiếu tăng vọt

Chỉ số STOXX Europe Banks giảm khoảng 3,5%, trong đó Societe Generale, Deutsche Bank, UniCredit và Intesa Sanpaolo đều mất trên 4%. Theo Reuters, đà bán tháo diễn ra cùng lúc lợi suất trái phiếu chính phủ toàn cầu lại bật tăng mạnh, làm dấy lên lo ngại mới về rủi ro nợ công. Thông thường, lãi suất cao hơn có thể hỗ trợ ngân hàng vì các tổ chức cho vay có thể áp mức lãi cao hơn với các khoản vay. Diễn biến ngày thứ Tư cho thấy mặt trái của việc lợi suất dài hạn tăng quá nhanh: lợi ích từ biên lãi ròng có thể bị lấn át bởi rủi ro trên danh mục trái phiếu và áp lực huy động vốn. Lợi suất tăng kéo theo thua lỗ trái phiếu Ngân hàng thường nắm giữ lượng lớn chứng khoán chính phủ để đáp ứng nhu cầu thanh khoản, yêu cầu quy định và quản trị bảng cân đối. Khi lợi suất đi lên, giá trái phiếu hiện hữu giảm. Nếu lãi suất tăng dần, thu nhập lãi thuần có thể cải thiện mà không gây xáo trộn lớn. Ngược lại, một đợt bán tháo trên thị trường trái phiếu có thể khiến giá trái phiếu chính phủ giảm mạnh, phát sinh khoản lỗ chưa thực hiện và làm gia tăng áp lực chi phí vốn. Mối quan hệ nghịch giữa giá trái phiếu và lợi suất cũng lý giải vì sao chi phí đi vay của chính phủ tăng nhanh có thể lan tác động sang nhiều loại tài sản khác. Lợi suất dài hạn đã leo thang đặc biệt mạnh trong vài tuần gần đây. Lợi suất trái phiếu Kho bạc Mỹ kỳ hạn 30 năm lên khoảng 5,7%, mức cao nhất trong gần 24 năm, trong khi lợi suất trái phiếu chính phủ châu Âu cũng tăng. Ảnh hưởng của lợi suất cao đã thể hiện trên thị trường cổ phiếu, khi lợi suất Kho bạc tăng gây sức ép lên định giá nhóm công nghệ. Cổ phiếu ngân hàng châu Âu giảm khi lợi suất trái phiếu Pháp và Đức đi lên. Pháp làm rủi ro dày thêm Vấn đề của châu Âu không chỉ nằm ở việc lợi suất tăng, mà còn ở chỗ nhà đầu tư đang đòi hỏi mức lợi suất chênh lệch lớn hơn giữa các chính phủ trong khu vực đồng euro. Trái phiếu chính phủ Pháp chịu áp lực rõ rệt trong bối cảnh lo ngại về vay nợ của chính phủ và thâm hụt ngân sách. Lợi suất trái phiếu Pháp kỳ hạn 10 năm tăng lên gần 4,9% trong ngày thứ Tư, trong khi chênh lệch so với trái phiếu chính phủ Đức nới rộng mạnh. Với các ngân hàng, chênh lệch lợi suất nợ công rộng hơn là yếu tố quan trọng vì nhiều tổ chức cho vay châu Âu nắm giữ lượng lớn trái phiếu chính phủ trong nước. Điều này tạo ra cơ chế phản hồi: lo ngại về một chính phủ khiến giá trái phiếu giảm, qua đó làm suy yếu giá trị tài sản mà các ngân hàng nội địa đang nắm giữ. Lãi suất cao kéo dài có thể làm suy yếu nhu cầu tín dụng Lợi suất ở mức cao trong thời gian dài còn mang thêm rủi ro khác. Chi phí vay tăng có thể kìm hãm nhu cầu thế chấp, hoạt động bất động sản thương mại và đầu tư doanh nghiệp, đồng thời làm tăng khả năng người vay hiện hữu gặp khó trong trả nợ. Cơ chế tương tự đã xuất hiện tại Mỹ, khi lợi suất Kho bạc cao giữ mặt bằng lãi suất vay mua nhà ở mức cao.